Blog

CỎ TRANH- KHI VẺ ĐẸP DÂN DÃ LÊN NGÔI

Khi đô thị ngày càng phình to và lấn lướt các cánh đồng ngoại ô, tự dưng con người bỗng nhớ da diết những cảnh quan mộc mạc, dân dã như bờ tre, bụi cỏ. Đồng thời, người ta sực tỉnh trước những hóa đơn thanh toán khổng lồ cho thuốc diệt cỏ, cắt xén cây bụi. Lúc đó, những loài cây dân dã, ít chăm sóc như cỏ tranh lên ngôi.

Cỏ tranh dược liệu mang những đặc điểm nổi bật như sau:

  • Dược liệu là loại cỏ sống lâu năm, có thân và rễ chắc khỏe. Thân cây cao trung bình khoảng 30cm đến 90cm.
  • Lá cỏ tranh dài và hẹp, chiều dài từ 15 đến 30 cm, chiều rộng chỉ khoảng 3 đến 6mm. Lá có gân nổi lên ở giữa, mặt dưới nhẵn, mặt trên nhám và mép lá khá sắc.
  • Hoa dài từ 5cm đến 20cm, hình chùy, màu trắng bạc, có phủ lông nhỏ. Cánh hoa mềm và dài.

Ở các vùng cao như Tây BắcTây nguyên, lá cỏ tranh thường được sử dụng làm vật liệu lợp mái nhà truyền thống rất bền chắc. Các ngôi nhà dài truyền thống của người Ê Đê ở Tây nguyên thường có mái tranh lợp dày 15–20 cm và phải đến 20-30 năm mới phải lợp lại một lần.

Rễ cỏ tranh sử dụng làm thuốc do có tính lợi tiểu thường được biết với tên vị thuốc "Bạch mao căn". Công dụng: Theo Đông y, Bạch mao căn có mùi hơi thơm, vị ngọt, tính lạnh, vào 3 "kinh": TâmTỳ và Vị.

Các đám cỏ tranh khi bị đốt thường cho tro có vị mặn. Vì vậy, trong rừng thú thường đến để liếm thay muối. Chuyện này còn được nhắc đến trong tiểu thuyết Đất nước đứng lên của nhà văn Nguyên Ngọc với hình ảnh anh hùng Núp (Đinh Núp) đốt cỏ tranh để lấy vị mặn của muối.

Những năm gần đây, cỏ tranh bắt đầu được chú ý trong cảnh quan đô thị. Trên các dải phân cách ngoại ô, những khu vực ít được chăm sóc, cỏ tranh sẽ xâm lấn và chiếm ưu thế, đánh bạt các loài cây bụi khác. Với chiều cao từ 30-90cm, cỏ tranh có tỷ lệ phù hợp  trong cảnh quan đô thị, không che mắt tầm nhìn. Đến mùa ra hoa, chúng tạo thành một cảnh quan lãng mạn với đám mây xốp trắng bồng bềnh trên tán lá xanh, thu hút cư dân đô thị đến vui chơi chụp ảnh.

 

 

Cỏ tranh cũng được trồng trong các resort, tạo cảnh quan hiện đại, thanh lịch.

Cỏ tranh được trồng trong các khu du lịch vừa tiết kiệm chi phí chăm sóc, vừa có nguyên vật liệu để tu sửa các mái nhà.

Tuy nhiên, với đặc tính xâm lấn cao, cỏ tranh từng được coi là 1 trong 10 loại cỏ dại nguy hiểm nhất thế giới. Chiến đấu với cỏ tranh là một công việc rất mệt mỏi, tốn kém, nếu sử dụng hóa chất sẽ gây tổn hại lâu dài đến môi trường và sức khỏe con người. Vì vậy, chúng ta phải có những biện pháp để chung sống hòa bình với cỏ tranh, sử dụng chúng như một thảm xanh bền vững, không mất công chăm sóc như sau:

- Đối với các khu vực xa đô thị như đường cao tốc, các di sản kiến trúc ở nơi xa xôi hẻo lánh, nên để cỏ tranh tự do phát triển. Chỉ nên bảo vệ gốc các cây thân gỗ bằng tấm phủ hoặc mùn cưa, dăm bào, đá dăm.... để tránh cỏ tranh mọc lan đến sát gốc cây thân gỗ, làm ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và phát triển của cây thân gỗ. 

- Đối với các khu vực trong đô thị mật độ sử dụng thấp như : các vườn hoa thuộc khu vực chưa phát triển hoặc đang phát triển... có thể trồng cỏ tranh thành từng khu, không trồng lẫn với các loại cây bụi khác

- Đối với các khu du lịch đang có các bãi cỏ lớn, xung quanh là các bãi cỏ tranh, cần thường xuyên nhặt cỏ tranh bay vào bãi cỏ sau mùa ra hoa (tháng 8-tháng 10) và thường xuyên cắt cỏ để tránh cỏ tranh phát triển thành cây lớn, rễ dài sẽ rất khó loại bỏ.

- Không trồng cỏ tranh tại các khu sân chơi cho trẻ em do lá sắc, có thể gây nguy hiểm cho trẻ.

  

2021.06.07.Loctung.com. Ảnh từ Internet